Potrzebujesz pomocy? Znajdź specjalistę !!!

    Czy prawidłowo dbasz o higienę jamy ustnej swojego dziecka?

    Czy prawidłowo dbasz o higienę jamy ustnej swojego dziecka?

    Jeśli jesteś rodzicem, to jesteś wzorem do naśladowania przez młodego człowieka, co ma wpływ na jego prawidłowy rozwój. Niestety, niewystarczająca wiedza rodziców na temat profilaktyki higieny jamy ustnej dziecka, skutkuje dużym odsetkiem dzieci z próchnicą w najwcześniejszych latach, a nierzadko i miesiącach ich życia. W Polsce próchnica zębów dotyka 41,4% dzieci w wieku 3 lat oraz 81,6% dzieci w wieku 6 lat, a znaczna część rodziców nadal nie wie, kiedy i od czego zacząć pielęgnację jamy ustnej swojego malucha. Bakterie próchnicotwórcze są najczęściej nabywane przez dziecko od jego opiekunów poprzez kontakt z ich śliną, np. poprzez całowanie rączek dziecka, używanie tych samych sztućców podczas karmienia, czy oblizywanie smoczka. Próchnicy można zapobiegać przez odpowiednią higienę jamy ustnej, prawidłowe nawyki żywieniowe i stosowanie środków zawierających fluor.

    Zabiegi higieniczne w jamie ustnej dziecka należy rozpocząć już od wczesnego okresu niemowlęcego, i nie później, niż w momencie wyrżnięcia pierwszego zęba mlecznego. Oczyszczanie jamy ustnej dziecka zaczynamy od przecierania górnego i dolnego wału dziąsłowego, języka i błony śluzowej policzków gazikiem nasączonym naparem z rumianku lub rozcieńczoną płukanką antyseptyczną, codziennie wieczorem przed położeniem dziecka spać. Czynność ta wpływa na zmniejszenie gromadzenia się bakterii patogennych i przyzwyczaja dziecko do manipulacji w jamie ustnej. By ułatwić sobie te zadanie można użyć specjalnych szczoteczek silikonowych w formie naparstka przeznaczonych dla niemowląt. Co więcej, pomagają one masować dziąsła, co często przynosi dzieciom ulgę w czasie ząbkowania.

    Około 6. miesiąca życia dziecka rozpoczyna się wyrzynanie zębów mlecznych, które trwa do około 2,5 roku życia. Już od pierwszego wyrżniętego zęba należy stosować pastę o odpowiedniej zawartości fluoru. W wieku 0-3 lat pasta z 1000 ppm fluoru w porcji odpowiadającej wielkości ziarenka ryżu, następnie w wieku 3-6 lat porcję pasty należy zwiększyć do wielkości ziarna grochu. Po 6. roku życia należy nakładać na szczoteczkę 1-2 cm porcję pasty z zawartością fluoru 1450 ppm, czyli taką jak dorosłe osoby.

    Około 8. roku życia dzieci nabywają wystarczającej zręczności manualnej, żeby móc samodzielnie myć zęby. Do tego czasu rodzice powinni myć zęby dzieciom lub aktywnie pomagać i kontrolować jakość higieny dziecka.

    Zęby należy szczotkować minimum 2 razy dziennie (co 12h kumuluje się płytka nazębna) przez 2-3 min techniką dostosowaną do wieku dziecka. Dla uzębienia mlecznego, pierwszą i najłatwiejszą metodą szczotkowania jest metoda “kółeczkowa” (metoda Fonesa) – przy lekko rozchylonych ustach wykonuje się ruchy okrężne (włosie szczoteczki ustawione pod kątem prostym do zęba) na powierzchniach policzkowych i wargowych, a na powierzchniach żujących ruchy szorujące.

    W wieku 6 lat, dzieci zaczynają wymieniać uzębienie mleczne na stałe. W momencie, gdy w buzi pojawią się pierwsze zęby stałe (szóstki), i gdy dziecko będzie bardziej zręczne, należy zmienić metodę szczotkowania na ruchy wymiatające (metoda Roll). Technika ta skuteczniej oczyszcza przestrzenie międzyzębowe, przydziąsłowe i żujące. Jest to już docelowy sposób oczyszczania zębów, co oznacza, że wszyscy dorośli powinni w ten sposób myć zęby. Włosie szczoteczki należy kierować pod kątem 45˚ do powierzchni zęba i wykonywać ruchy obrotowo-wymiatające od dziąsła w kierunku powierzchni żującej (tak jakby chciało się wciągnąć dziąsło na zęba). Powierzchnie żujące oczyszczane są ruchami poziomymi (szorowania).

    Po szczotkowaniu należy wypluć nadmiar pasty bez płukania, w celu wydłużenia czasu ochronnego działania fluoru z pasty. Omówione metody szczotkowania przeznaczone są dla szczoteczek manualnych. Szczotki elektryczne wykonują ruchy za nas. Nić dentystyczną włączamy do codziennej profilaktyki w momencie, gdy zęby stykają się ze sobą. Dzieci samodzielnie mogą nitkować, gdy uzyskają odpowiednie zdolności manualne, czyli ok 8-10 r.ż.

    Szczególnie istotne jest mycie zębów przed snem, ze względu na możliwość dłuższego działania fluoru w jamie ustnej. Podczas spania zmniejsza się wydzielanie śliny, która wpływa na remineralizację szkliwa i naturalne oczyszczanie się zębów. Po wieczornym myciu zębów można już tylko pić wodę mineralną lub przegotowaną, niesłodzoną herbatę.

    Stosowanie dodatkowych produktów do higieny jamy ustnej, t.j. płukanki, szczoteczki międzyzębowe, irygator, specjalistyczne pasty, żele czy musy, uzależnione jest od stanu dziąseł i powierzchni szkliwa, skuteczności w oczyszczaniu jamy ustnej, obecności chorób ogólnoustrojowych, czy innych zmiennych wpływających na warunki w jamie ustnej. Nauką odpowiedniego sposobu oczyszczania jamy ustnej zajmuje się higienistka stomatologiczna, która przeprowadza instruktaż higieny jamy ustnej. Na instruktaż warto wybrać się w momencie wyrzynania zębów mlecznych, wyrzynania zębów stałych, a także gdy istnieje problem z utrzymanie prawidłowej higieny jamy ustnej lub pojawia się dodatkowe utrudnienie w oczyszczaniu jamy ustnej, np. aparat ortodontyczny. W takich sytuacjach zmieniają się warunki w jamie ustnej i sposób, w jaki należy oczyszczać jamę ustną.

    Na pierwszą wizytę stomatologiczną (wizytę adaptacyjną) należy wybrać się do 6 miesięcy od wyrżnięcia pierwszego zęba mlecznego i nie później, niż w 12. miesiącu życia. Na takiej wizycie higienistka lub lekarz stomatolog instruuje rodziców jak powinni dbać o higienę jamy ustnej dziecka. Wizyty stomatologiczne należy odbywać z dzieckiem co 3-6 miesięcy. Dziecko należy oswajać z gabinetem stomatologicznym w momencie, gdy jeszcze nie wymaga interwencji.

    Pamiętajmy, że profilaktyka jest tańsza i zdecydowanie przyjemniejsza, niż leczenie zębów.

    Autor:

    Maja Podlińska

    Higienistka z gabinetu Stomatologia Jarzębiny – poznaj gabinet

    Źródło:

    Szczepańska J., Hilt A., Daszkowska M., Marczuk-Kolada G. (2015): Zalecenia w zakresie higieny jamy ustnej dla dzieci i młodzieży w kolejnych grupach wiekowych.

    https://ptsd.net.pl/wp-content/uploads/2017/05/Zalecenia_w_zakresie_higieny_ jamy_ustnej_dla_dzieci_i_mlodziezy_w_kolejnych_grupach_wiekowych.pdf

    Olczak-Kowalczyk D. (red.) (2015): Stanowisko polskich ekspertów dotyczące zasad żywienia dzieci i młodzieży w aspekcie zapobiegania chorobie próchnicowej, PTSD, Colgate, ACFF. https://chapters.acffglobal.org/poland/wp-content/uploads/sites/11/2019/07/Żywienie-dzieci-imłodzieży-2-1.pdf

    One thought on “Czy prawidłowo dbasz o higienę jamy ustnej swojego dziecka?

    Comments are closed.